Zo worden moeilijke gesprekken op het werk makkelijker: 5 tips van Amy Gallo

Featured Session: Why Work Feels So Unfair and How Hard Conversations Help

Door: Gerson Veenstra

Ook Amy Gallo is al jaren een vaste waarde tijdens SXSW. Amy is een expert op het gebied van de werkomgeving. Ze schreef er meerdere boeken over. Dit jaar heeft ze het over moeilijke gesprekken, waarom we die vaak uit de weg gaan en waarom dat een probleem is. 

Ze begint haar verhaal met uitleggen waar het idee voor de sessie van dit jaar ontstond. Tijdens een lunch in Perth, Australië, vangt ze een gesprek op tussen twee mannen. Een van hen vertelt dat hij een baan niet kreeg "omdat ze die aan een vrouw gaven".

Gallo weet natuurlijk niet wat er echt gebeurd is. Maar het moment laat wel iets zien: als managers moeilijke gesprekken vermijden, vullen mensen zelf de gaten in. En die verhalen gaan vaak over bias of oneerlijkheid. "Wanneer we moeilijke gesprekken niet voeren, laten we ideeën over oneerlijkheid groeien", zegt ze.

Waarom stilte op het werk gevaarlijk is

Volgens Gallo vermijden de meeste mensen lastige gesprekken om begrijpelijke redenen. In de zaal noemt het publiek woorden als:

  • angst
  • onzekerheid
  • spanning
  • het gevoel dat het toch niets oplevert

Die reacties herkent ze meteen. Mensen zijn geneigd om harmonie te bewaren op het werk. Een moeilijk gesprek voelt alsof je een relatie beschadigt of een proces vertraagt. Maar zwijgen heeft volgens haar grote gevolgen. Uit onderzoek blijkt dat 85 procent van de mensen problemen op het werk niet durft te benoemen. Daardoor ontstaat een vacuüm waarin mensen hun eigen verhalen maken.

Dat kan gaan over:

  • promoties
  • salarisverhogingen
  • projecten die iemand niet kreeg
  • ideeën die worden genegeerd

Zonder uitleg blijft één vraag hangen: was dit bias, of lag het aan mij? Gallo zegt ook eerlijk dat werk soms echt oneerlijk is. Discriminatie, slechte managers of onzekerheid over AI spelen allemaal een rol. Maar er is volgens haar wel iets waar iedereen invloed op heeft: je stem. "Er is iets wat je wel kunt controleren: of je iets zegt." Daarom deelt ze vijf tips om moeilijke gesprekken beter te voeren.

Tip 1: Zie ongemak niet als mislukking

Veel mensen denken dat een moeilijk gesprek pas geslaagd is als iedereen er goed uitkomt. Volgens Gallo klopt dat beeld niet. Ze vertelt over een collega, Susan, die in vergaderingen steeds ideeën van jongere collega's afserveerde. Twee teamleden vroegen Gallo om haar daarop aan te spreken. Ze bereidde het gesprek zorgvuldig voor, maar het liep volledig mis. Susan ontkende alles.

De volgende dag probeerde ze het opnieuw. Dat gesprek ging zelfs nog slechter. Pas maanden later hoorde Gallo via een collega dat Susan haar feedback juist waardevol vond. Het gesprek had dus wel effect gehad, ook al leek het een complete mislukking.

De les: moeilijke gesprekken voelen vaak rommelig en ongemakkelijk. "Ongemak is een teken dat we moeten reflecteren, niet dat we moeten weglopen."

Tip 2: Stop met de feedbacksandwich

Veel managers gebruiken nog steeds de bekende feedbacksandwich:

  • eerst een compliment
  • dan de kritiek
  • daarna weer iets positiefs

Volgens Gallo werkt dat zelden goed. Mensen horen óf alleen het compliment, óf alleen de kritiek. Daarom stelt ze een alternatief voor: de intentiesandwich.

Die bestaat uit drie stappen:

  • leg uit waarom je de feedback geeft
  • beschrijf concreet de situatie, het gedrag en het effect
  • sluit af met ruimte voor de intentie van de ander

Bijvoorbeeld:

  • "Ik geef deze feedback omdat ik wil dat je succesvol bent in dit team."
  • "In de meeting zei je dat het idee van een collega niet werkte."
  • "Daardoor voelde niemand zich daarna vrij om nog iets te zeggen."

Door ook te zeggen dat het waarschijnlijk niet de bedoeling was, geef je iemand ruimte om te veranderen. Gallo haalt een quote aan van Harvard-professor Frances Frei: "Verdraai de werkelijkheid niet, zelfs niet uit vriendelijkheid."

Tip 3: Draai de transparantieknop verder open

Veel gevoelens van oneerlijkheid ontstaan volgens Gallo door gebrek aan uitleg. Mensen weten niet hoe beslissingen tot stand komen. Ze verwijst naar onderzoek naar process fairness. Als mensen begrijpen hoe een besluit is genomen, accepteren ze de uitkomst eerder. Zelfs bij ontslagrondes.

Daarom moeten managers transparanter zijn over:

  • hoe beslissingen worden genomen
  • welke criteria worden gebruikt
  • waarom iemand een bepaalde uitkomst krijgt

Veel leiders denken dat ze al duidelijk zijn. In werkelijkheid overschatten ze dat vaak enorm. Gallo illustreert dat met een bekend experiment. De ene persoon tikt het ritme van een liedje, bijvoorbeeld "Happy Birthday". De ander moet raden welk lied het is. De tikker denkt dat dat vaak lukt, omdat hij het lied in zijn hoofd hoort. Maar de luisteraar hoort alleen losse tikken.

Zo werkt communicatie op het werk vaak ook. "Jij hoort het hele lied in je hoofd. De ander hoort alleen tap, tap, tap." Daarom moet je je bij moeilijke gesprekken steeds afvragen: hoe maak ik dit zo duidelijk mogelijk?

Tip 4: Regel eerst je emoties

Moeilijke gesprekken mislukken vaak omdat mensen emotioneel uit balans zijn. Volgens Gallo betekent emotionele regulatie niet dat je altijd rustig of positief bent. Het betekent dat emoties het gesprek niet overnemen.

Ze geeft drie praktische technieken:

  • Self-distancing
    praat tegen jezelf alsof je een buitenstaander bent

  • Time travel
    vraag jezelf: hoe voel ik me hierover over een week of een jaar?

  • Reframing
    zoek een alternatieve uitleg voor de situatie

Ze vertelt een verhaal over haar dochter. Tijdens een autorit zien ze twee motorrijders zonder helm gevaarlijk rijden. Gallo reageert geschokt. Haar dochter zegt: "Misschien zijn ze op weg om helmen te kopen." Dat is waarschijnlijk niet waar, zegt Gallo lachend. Maar het verandert wel direct de emotie van het moment.

Tip 5: Oefen het hardop

De laatste tip is simpel: oefenen. Hoe vaker je moeilijke gesprekken voert, hoe minder eng ze worden. Je merkt dat:

  • de relatie meestal niet kapot gaat
  • het gesprek vaak minder dramatisch is dan verwacht
  • eerlijkheid vaak juist vertrouwen opbouwt

Je kunt oefenen door:

  • gesprekken te oefenen met een vriend
  • een kleine, minder spannende situatie te kiezen
  • iemand te vragen hoe jij feedback geeft

Tijdens de sessie laat Gallo het publiek meteen oefenen. Ze vraagt iedereen om zich om te draaien naar de persoon naast hen en deze zin af te maken: "Wat ik op het werk eigenlijk zou willen zeggen, maar niet kan zeggen, is..." Dat zorgt voor veel gelach en herkenning in de zaal. Maar het punt is serieus: alleen al iets hardop uitspreken maakt het vaak minder groot.

Wat als jij geen eerlijke feedback krijgt?

Na de vijf tips draait Gallo het perspectief om. Wat als jij degene bent die nooit eerlijke feedback krijgt?

Volgens haar ontstaat dan vaak een cirkel:

  • iemand geeft feedback
  • jij reageert defensief
  • die persoon voelt zich niet veilig
  • en geeft daarna geen eerlijke feedback meer

Daarom moet je jezelf volgens Gallo 'feedbackable' maken.

Bijvoorbeeld door zo te reageren:

  • "Dank je dat je dat zegt. Ik ga erover nadenken."
  • "Kun je een voorbeeld geven?"
  • "Is er iets dat je graag tegen me zou zeggen maar niet durft?"

Ze vertelt ook een persoonlijk voorbeeld. Een collega zei ooit tegen haar: "Weet je Amy, soms zit er een stille 'jij klootzak' aan het eind van je zin." Pijnlijk om te horen, maar wel waardevol. Het veranderde hoe ze met collega's sprak.

Moeilijke gesprekken maken werk menselijker

Aan het einde van haar sessie benadrukt Gallo dat moeilijke gesprekken niet alle problemen op het werk oplossen. Werk blijft soms oneerlijk. Maar stilte maakt het vaak erger.

Volgens haar is er ook een nieuwe uitdaging: AI. Tools kunnen helpen om gesprekken voor te bereiden of formuleringen te vinden. Maar ze waarschuwt voor het volledig uitbesteden van moeilijke gesprekken aan technologie. Dan verdwijnt precies het element dat relaties sterker maakt. "Hard conversations are about connection."

Daarmee eindigt ze met een duidelijke oproep aan het publiek. Begin bij dat ene gesprek dat je al te lang uitstelt. Zeg hardop wat je eigenlijk wilt zeggen. Niet omdat het makkelijk is. Maar omdat juist dat gesprek werk een beetje eerlijker maakt.

Verantwoording: dit verslag is een combinatie van zelf geschreven tekst en tekst van ChatGPT op basis van het transcript van de sessie. Hier kun je lezen hoe ik te werk ga. 

Denk je dat het allemaal wel meevalt met teruglopend zoekverkeer? 'Het wordt een bloedbad', zegt CloudFlare

Featured Session: The Internet After Search

Door: Gerson Veenstra

Zoekverkeer loopt terug. Dat is een feit. De belangrijkste oorzaak: AI. Maar in Nederland viel het tot nu toe nog relatief mee. Tot een paar maanden terug in elk geval. Je zou kunnen denken dat we in Nederland een uitzondering zijn en het misschien wel meevalt. Matthew Prince van CloudFlare haalt dat compleet overeind. En als je denkt: wat weten zij er nou van? 20 procent van het wereldwijde internetverkeer loopt via CloudFlare. 

Tijdens 'The Internet After Search' laat Prince zien hoe snel het web verandert. Niet omdat er minder internetgebruik is, maar omdat het gedrag compleet verschuift. Websites krijgen nog steeds verkeer, alleen komt dat steeds vaker niet meer van mensen.

'Het internet krijgt een ander soort gebruiker'

Volgens Prince ligt botverkeer al jaren rond de twintig procent van al het internetverkeer. Maar dat gaat snel veranderen. Hij verwacht dat rond 2027 bots meer verkeer genereren dan mensen. Dat komt vooral doordat AI-agents het web anders gebruiken dan wij. Waar een mens misschien vijf websites bezoekt om iets uit te zoeken, gaat een AI-agent volgens hem duizenden pagina's langs.

"Als een mens een taak uitvoert, bezoekt die misschien vijf websites. Een agent gaat vaak duizend keer zoveel sites langs." Dat betekent dat het internet zelf groter en drukker wordt. Maar het soort bezoek waar websites hun geld mee verdienen, namelijk menselijk bezoek, neemt juist af.

Het klassieke webmodel werkt niet meer

Daar zit volgens Prince de kern van de verandering. Het internet draaide dertig jaar lang op een simpel model: maak content, trek verkeer en verdien geld via advertenties of abonnementen. Maar dat model valt uit elkaar zodra AI het antwoord geeft in plaats van de website.

Zijn uitleg is simpel: "Bots klikken niet op advertenties." De gebruiker krijgt het antwoord via ChatGPT, Claude of een andere assistent en komt niet meer op de website terecht. Daarmee verdwijnt een groot deel van het verkeer waar veel sites van afhankelijk zijn.

AI maakt het steeds moeilijker om verkeer te krijgen

Cloudflare ziet dat effect al jaren in de data. Volgens Prince was het 18 maanden geleden al twintig keer moeilijker om verkeer uit Google te krijgen dan tien jaar geleden. Inmiddels is dat ongeveer vijftig keer moeilijker. De reden is duidelijk: Google geeft steeds vaker zelf het antwoord via AI-overviews en antwoordboxen. Maar bij AI-assistenten is het effect nog extremer.

Prince zegt: "Achttien maanden geleden was het 1500 keer moeilijker om verkeer uit OpenAI te krijgen dan uit het oude Google. Nu is dat meer dan 33.000 keer moeilijker." Gebruikers vertrouwen het antwoord van de AI en klikken simpelweg niet meer door. "Gebruikers vertrouwen de output van de behulpzame robot. Ze klikken niet op de voetnoten."

AI wordt de nieuwe interface van het web

Volgens Prince moeten we dit zien als een platformverschuiving. Het internet maakte eerder al de stap van desktop naar social en daarna naar mobiel. Nu verschuift het naar AI. Dat betekent dat mensen informatie steeds vaker via een assistent krijgen in plaats van via een website.

Prince gebruikt een mooi beeld om dat uit te leggen. Hij zegt dat hij oude afleveringen van 'The Jetsons' terugkijkt. In die futuristische cartoon krijgt het gezin bijna alle informatie via Rosie, de huishoudrobot. "Rosie zegt niet waar ze haar informatie vandaan heeft. Ze geeft gewoon het antwoord."

Volgens Prince is dat precies de kant waar het internet op beweegt. Mensen vertrouwen de assistent die meestal gelijk heeft. Niet per se de bron waar de informatie vandaan komt.

Waarom unieke informatie belangrijker wordt

Toch ziet Prince niet alleen problemen. AI-modellen hebben namelijk informatie nodig die nergens anders staat. Hij vergelijkt alle kennis in AI-modellen met een blok Zwitserse kaas: veel kennis, maar ook veel gaten.

"AI-bedrijven willen mensen betalen om de gaten in die kaas te vullen." Dat betekent dat unieke, lokale en originele informatie juist waardevoller kan worden. Niet nog een samenvatting van hetzelfde nieuws, maar kennis die alleen jij hebt.

De echte vraag voor websites

De belangrijkste vraag die boven de sessie hangt is uiteindelijk simpel: wat is straks nog de rol van websiteverkeer? Het internet zelf groeit sneller dan ooit. Maar AI komt steeds vaker tussen gebruiker en website te staan.

Daarmee verandert de waarde van traffic fundamenteel. Of zoals Prince het zelf zegt: "Traffic is eigenlijk altijd een slechte graadmeter voor waarde geweest."

De komende jaren draait het dus niet alleen om vindbaarheid in search. De echte vraag wordt: hoe blijf je waardevol als mensen niet meer doorklikken, maar AI jouw informatie wel gebruikt?

'Het wordt een bloedbad'

Prince waarschuwt ook voor een ander gevolg van de AI-verschuiving: wat het gaat doen met werk in de tech- en internetindustrie. Volgens hem zien vrijwel alle CEO’s op dit moment hetzelfde patroon. Teams die AI intensief gebruiken worden in korte tijd veel productiever, soms tien tot zelfs honderd keer.

Dat klinkt positief, maar het heeft ook een harde keerzijde. Als sommige mensen honderd keer zo productief zijn als anderen, wordt het voor bedrijven moeilijk om organisaties op dezelfde manier te blijven inrichten.

Prince formuleert het ongewoon scherp: "Het gaat een bloedbad worden. Er gaan enorme ontslagen vallen in de hele industrie." Volgens hem worstelen veel leiders nu met dezelfde vraag: hoe krijg je iedereen mee in deze nieuwe manier van werken? Want vasthouden aan de oude manier is volgens hem geen optie. Zijn advies is dan ook direct: "Als je blijft uitleggen waarom de oude schroevendraaier beter is dan de elektrische, ga je het niet redden."

Verantwoording: dit verslag is een combinatie van zelf geschreven tekst en tekst van ChatGPT op basis van het transcript van de sessie. Hier kun je lezen hoe ik te werk ga. 

Amy Webb waarschuwt voor 3 technologische stormen, maar 'woede is geen plan': 'Tijd om nu strategie te bouwen'

Door: Gerson Veenstra

Zeg je SXSW, dan zeg je futurist Amy Webb. Ze is er jaarlijks (al 15 jaar om precies te zijn) om het 'Emerging Tech Trend Report' te presenteren. En ze is populair. Lange rijen en een gegarandeerd volle zaal, dit jaar helemaal. Amy is spektakel, een wervelwind. Maar dit was het gekste jaar ooit. Ze had vooraf al verteld dat het dit keer anders zou worden dan anders en iedereen gevraagd om in het zwart te komen. Bij het binnengaan van de zaal bleek waarom. 

"Gecondoleerd." Huh, dacht ik. Wie is er dood? Maar al heel snel viel het kwartje. Witte bloemen, kaarsverlichting, een condoleancespeldje, een zakje tissues en stemmige muziek.  

We waren te gast op een uitvaart. En voordat je denkt: is dat niet een beetje cru voor mij? Nou nee hoor, ik hou ervan! Niet van uitvaarten, wel van grappen maken over de dood en van symboliek. En wie er dood is? Niet een wie, maar een wat: het Emerging Tech Trend Report.

Future Today Strategy Group stopt dus met deze vorm van het rapport. Omdat de manier van werken niet meer past bij deze tijd. In plaats daarvan hebben ze een soort storm tracker ontwikkeld. En al snel veranderde de sfeer. Enorm. 

Dan puntsgewijs de inhoud van het rapport, dat nu Convergence Outlook heet en hier in pdf-vorm te downloaden is. 

Storm 1: menselijke versterking

Definitie

Menselijke versterking is het gebruik van technologie en biologie om menselijke fysieke en cognitieve capaciteiten te versterken, te verlengen of te optimaliseren voorbij hun natuurlijke grenzen.

1. Lichaam & beweging

Uitleg: technologie helpt het lichaam sterker, sneller of langer functioneren.

Voorbeelden: 

  • Mogo powered pants van Arc'teryx met motoren bij de knieën die klimmen makkelijker maken en schokken opvangen
  • Hypershell exoskeleton dat mensen langer laat lopen zonder moe te worden
  • Project Amplify schoenen die extra kracht geven tijdens het rennen
  • Eight Sleep AI-bed dat slaap optimaliseert via temperatuur en data-analyse

Vragen:

  • Wat gebeurt er als dit soort hulpmiddelen nodig worden om mee te komen op werk?
  • Wat gebeurt er als fysieke prestaties niet alleen talent zijn, maar technologie?

2. Brein & geest

Uitleg: technologie die direct met het brein communiceert.

Voorbeelden:

  • Brain-computer interface uit 1977 waarmee iemand een cursor kon besturen met gedachten
  • Experiment van Miguel Nicolelis waarbij apen een rolstoel bestuurden via hersenimplantaten
  • Patiënt in China die met zijn gedachten een rolstoel, robothond en apparaten bestuurt

Vragen:

  • Wat gebeurt er als denken zelf uitbreidbaar wordt?
  • Wat gebeurt er als sommige mensen cognitieve 'superkrachten' krijgen?

3. Interne systemen

Uitleg: technologie die het lichaam van binnen verandert.

Voorbeelden: 

  • CRISPR-experiment van He Jiankui waarbij embryo's genetisch werden aangepast
  • Gen CCR5 dat niet alleen hiv-bescherming geeft maar ook gelinkt is aan cognitieve prestaties
  • Onderzoek naar epigenetische herprogrammering waarbij cellen biologisch jonger worden gemaakt

Vragen:

  • Wat gebeurt er als rijke mensen hun lichaam kunnen verbeteren en anderen niet?
  • Wat gebeurt er als genetische upgrades een nieuwe vorm van ongelijkheid worden?

4. Zintuigen

Uitleg: technologie die zintuigen uitbreidt met digitale informatie.

Voorbeelden: 

  • Meta smart glasses die objecten herkennen en talen vertalen
  • AR-brillen van startups zoals Brilliant Labs en Even Realities
  • Een visuele laag over de wereld met realtime informatie

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als sommige mensen permanent meer informatie zien dan anderen?
  • Wat gebeurt er als kennis letterlijk in je gezichtsveld verschijnt?

Conclusie
Voor het eerst in de geschiedenis kunnen sommige mensen objectief beter worden dan anderen door technologie. Wie versterkende technologie gebruikt krijgt een voorsprong, wie dat niet doet raakt achterop.

Storm 2: Onbeperkte arbeid

Definitie

Onbeperkte arbeid is het gebruik van geautomatiseerde systemen om werk op schaal, op aanvraag en zonder menselijke deelname te produceren.

1. Autonome AI-systemen

Uitleg: AI-agents worden de standaardlaag waarmee werk gebeurt.

Voorbeelden: 

  • AlphaEvolve van DeepMind dat code eindeloos schrijft en optimaliseert
  • Microsoft Copilot dat taken in Windows en Office overneemt
  • Chinese livestream-creator Luo Yonghao die AI-avatars gebruikt om producten te verkopen
  • AI-presentatoren die uren livestreamen en miljoenen omzet genereren

Vragen:

  • Wat blijft er over van menselijk werk als zowel analyse als creativiteit te automatiseren zijn?
  • Wat gebeurt er als AI sneller experimenteert dan mensen?

2. Robotica

Uitleg: robots nemen fysieke taken over.

Voorbeelden:

  • Waymo robotaxi's die zonder chauffeur rijden
  • Chinese robot-politie met sensoren en surveillancecapaciteit
  • Percepto drones die olie- en energiesites inspecteren
  • Boston Dynamics robots die dozen in magazijnen verplaatsen
  • Humanoid robots in BMW-fabrieken
  • Robotmonnik Mindar in Japan
  • Robobijen voor bestuiving

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als robots niet alleen fabrieken maar ook publieke ruimtes en rituelen overnemen?
  • Wat gebeurt er als natuur en infrastructuur ook automatiseren?

3. Geautomatiseerde fabrieken

Uitleg: fabrieken die volledig zonder mensen draaien.

Voorbeelden:

  • Lights-out fabrieken waar robots het werk doen en AI de productie aanstuurt
  • Systemen die 24 uur per dag draaien zonder pauzes
  • Productie die vanaf het begin ontworpen is zonder menselijke betrokkenheid

Vragen:

  • Wat gebeurt er als economische groei niet langer afhankelijk is van menselijke arbeid?
  • Wat gebeurt er als GDP groeit terwijl werkloosheid ook groeit?
  • Wat gebeurt er met samenlevingen als banen verdwijnen maar productie blijft stijgen?

Conclusie
Onbeperkte arbeid verandert het fundament van economie. Groei kan plaatsvinden zonder menselijke arbeid en dat kan grote sociale en politieke gevolgen hebben.

Storm 3: emotionele uitbesteding

Definitie

Emotionele uitbesteding is de verschuiving van troost, bevestiging en gezelschap van mensen naar machines.

1. Vriendschap

Uitleg: AI-systemen worden digitale vrienden.

Voorbeelden:

  • Xiaoice chatbot van Microsoft die miljoenen gebruikers had
  • Character.AI waarmee mensen hun eigen AI-vriend bouwen
  • Chatbots die details onthouden en gesprekken personaliseren

Vragen:

  • Wat gebeurt er als vriendschap begint bij een algoritme?
  • Wat gebeurt er als mensen uren per dag met AI praten?

2. Romantiek

Uitleg: AI-systemen worden romantische partners.

Voorbeelden:

  • Japanse vrouw die trouwde met een AI-partner genaamd Klaus
  • AI-vrienden gemaakt met ChatGPT of Replika
  • Systemen gebouwd op social penetration theory om snelle intimiteit te creëren

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als liefde afhankelijk wordt van een platform?
  • Wat gebeurt er als een AI-partner verdwijnt door een bedrijfsbesluit?

3. Therapie

Uitleg: AI-systemen nemen mentale ondersteuning over.

Voorbeelden: 

  • Eliza chatbot uit de jaren zestig die therapie simuleerde
  • Mensen die ChatGPT, Claude of Gemini gebruiken voor emotionele steun
  • Studies waaruit blijkt dat 25 tot 50 procent van de Amerikanen AI gebruikt voor mentale hulp

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als therapie afhankelijk wordt van AI-platforms?
  • Wat gebeurt er als emotionele begeleiding door engagement-algoritmes gestuurd wordt?

4. Religie

Uitleg: AI vervangt ook spirituele begeleiding.

Voorbeelden:

  • Apps waarmee mensen met Jezus kunnen chatten
  • Groepschats met AI-versies van religieuze figuren
  • AI-systemen die cultmechanismen gebruiken om mensen te binden

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als digitale cultleiders ontstaan?
  • Wat gebeurt er als religieuze invloed via AI-systemen wordt verspreid?

Conclusie

Eenzaamheid wordt een markt en afhankelijkheid wordt een product. Emotionele stabiliteit kan afhankelijk worden van technologieplatforms. 

Het echte punt van de sessie

Na de drie stormen – menselijke versterking, onbeperkte arbeid en emotionele uitbesteding – verschuift Amy Webb haar verhaal van analyse naar verantwoordelijkheid.

Ze maakt duidelijk dat deze ontwikkelingen niet los van elkaar staan. Juist hun combinatie vormt het echte risico. Technologie versterkt mensen, vervangt arbeid en neemt emotionele functies over. Samen veranderen ze hoe economie, macht en menselijk gedrag werken.

Daarmee verschuift volgens haar een fundamentele vraag: niet meer welke technologie komt eraan, maar welke samenleving ontstaat hierdoor.

Openlijke kritiek op techleiders en politiek

In dat deel van haar verhaal wordt Webb opvallend politiek. Ze spaart grote technologiebedrijven niet, maar ook politieke leiders krijgen kritiek. Ze zegt letterlijk: "I am sick and tired of powerful people making short term decisions out of fear or out of ego, or out of selflessness, or out of stupidity, or a combination of them all."

Er klinkt applaus in de zaal.

Volgens Webb nemen veel leiders beslissingen vanuit korte termijn belangen, ego of angst. Daardoor blijven grote structurele problemen liggen. Ze verwijst daarbij onder meer naar politieke leiders zoals Trump en naar techbedrijven die voortdurend van positie veranderen zodra het economisch uitkomt. Volgens haar hebben we vijftig jaar lang systemen gebouwd die conflict, aandacht en winst boven langetermijnoplossingen plaatsen.

Woede helpt niet

Toch stopt Webb daar niet. Ze zegt expliciet dat boosheid op zichzelf niets oplost. "Anger isn't a plan."

Volgens haar is afleiding een van de grootste gevaren van dit moment. Politiek conflict, mediastormen en technologische hype leiden de aandacht af van de echte vraag: hoe organiseer je een samenleving waarin deze technologieën bestaan?

Daarom pleit ze voor strategisch vooruitdenken. Niet alleen reageren op veranderingen, maar actief scenario's bouwen.

Twee mogelijke toekomstmodellen

Om dat concreet te maken schetst Webb twee mogelijke richtingen voor de komende jaren. In het eerste model loopt het huidige systeem gewoon door. 

  • Mensen worden afhankelijk van technologie om competitief te blijven
  • Productiviteit, gezondheid en zelfs emoties worden abonnementen
  • Werk verdwijnt door automatisering
  • Technologiebedrijven verdienen aan toegang tot menselijke prestaties en gevoelens

Volgens Webb verkoopt het systeem in dat scenario uiteindelijk "mensen terug aan zichzelf".

In het tweede model grijpt de samenleving eerder in. Daar introduceert ze een nieuw idee: de contribution credit.

Dit systeem werkt volgens haar als volgt:

  • Bedrijven die profiteren van automatisering betalen een klein percentage van hun opbrengst terug
  • Dat geld gaat naar mensen die waarde creëren of mogelijk maken
  • Denk aan makers, schrijvers, kunstenaars, maar ook verzorgers en mentoren
  • Het systeem groeit langzaam zodat markten zich kunnen aanpassen

Volgens Webb is dit geen vorm van basisinkomen of belasting, maar een manier om onzichtbare bijdragen aan economie zichtbaar te maken.

De echte boodschap voor het publiek

Uiteindelijk richt Webb zich rechtstreeks tot de mensen in de zaal. Niet alleen leiders, maar iedereen. Ze zegt dat creatieve destructie niet alleen voor bedrijven geldt, maar ook voor individuen. Iedereen moet zichzelf opnieuw uitvinden.

Daar hoort volgens haar zelfreflectie bij:

  • Welke vaardigheden zijn al verouderd
  • Welke nieuwe vaardigheden stel je uit omdat ze moeilijk zijn
  • Welke gewoontes blijven bestaan puur uit routine

Volgens Webb wordt de versie van jezelf die in 2031 relevant is vandaag gevormd.

Stormen komen eraan

Ze sluit haar verhaal af met een metafoor die de hele sessie samenvat.

  • Stormen komen eraan.
  • Je kunt ze niet stoppen.
  • Maar je kunt wel bepalen hoe je je erop voorbereidt.

Volgens Webb is strategisch vooruitdenken daarom geen luxe meer, maar een basisvaardigheid voor leiders, organisaties en individuen. Wie wacht tot de lucht al groen kleurt, is te laat.

Verantwoording: dit verslag is een combinatie van zelf geschreven tekst en tekst van ChatGPT op basis van het transcript van de sessie. Hier kun je lezen hoe ik te werk ga. 

Is dit de laatste stuiptrekking van BuzzFeed?

Door: Gerson Veenstra

De titel van de sessie belooft heel wat. Maar dat is een titel en laat dat nou net iets zijn waar BuzzFeed heel goed in is. Verder voelde deze sessie vooral als een laatste snak naar adem. En de haperende presentatie droeg daar op een cynische manier ontzettend aan bij. 

Ooit was BuzzFeed een van de meest invloedrijke mediabedrijven op internet. Rond 2014 domineerden de quizzen, lijstjes en virale artikelen de Facebook-feeds van miljoenen mensen. BuzzFeed groeide razendsnel door die enorme distributie via sociale media. Maar dat internet bestaat niet meer.

Volgens oprichter Jonah Peretti. Peretti hebben twee grote verschuivingen het speelveld veranderd. Eerst maakte het internet distributie bijna gratis. Waar mediabedrijven vroeger geld verdienden met drukpersen, tv-kanalen of bioscopen, kan nu iedereen content publiceren en verspreiden. Dat ondermijnde het traditionele businessmodel van media.

Daarna schoof de waarde volgens hem op naar productie. Grote studio’s konden nog geld verdienen met dure producties die moeilijk te kopiëren waren, zoals Marvel-films of series met hoge productiekosten. Maar nu komt AI ook daar tussen.

AI maakt ook productie steeds goedkoper

Tijdens de sessie laat Peretti voorbeelden zien van AI-video’s die steeds meer lijken op professionele filmproducties. Daarmee valt opnieuw een stuk schaarste weg. Niet alleen distributie wordt goedkoop, ook productie.

Volgens hem heeft dat grote gevolgen voor de hele mediawereld. "AI komt op je industrie af. Het komt op elke industrie af", zegt hij.

Als zowel distributie als productie hun waarde verliezen, verschuift de waarde volgens Peretti naar iets anders. Naar dingen die moeilijker te automatiseren zijn. Hij noemt er drie: smaak, cultuur en gemeenschap.

De toekomst ligt volgens Peretti bij smaak, cultuur en community

Smaak gaat volgens hem over producten met een duidelijke stijl en identiteit. Apps of formats waar menselijke keuzes en creativiteit zichtbaar blijven.

Cultuur gaat over gedeelde ervaringen. Niet alleen gepersonaliseerde feeds, maar momenten waar veel mensen tegelijk naar kijken of aan meedoen. Van grote evenementen tot niche fandoms. En gemeenschap gaat over plekken waar mensen elkaar ontmoeten en interactie hebben, online of offline.

Volgens Peretti wordt dat belangrijker omdat veel sociale media inmiddels een negatief gevoel oproepen. Hij verwijst naar onderzoek waaruit blijkt dat veel mensen liever in een wereld zouden leven zonder apps als TikTok of Instagram. Ze gebruiken ze nog wel, maar vooral uit gewoonte. Daarmee probeert hij een nieuwe richting te schetsen voor internetproducten: minder eindeloos scrollen, meer gedeelde ervaringen.

BuzzFeed probeert zelf ook te veranderen

In zijn verhaal zit ook duidelijk een vergelijking met BuzzFeed zelf. Het bedrijf werd ooit groot dankzij virale distributie op platforms als Facebook. Artikelen werden massaal gedeeld, maar het publiek was vluchtig.

Vandaag ziet dat er anders uit. Volgens Peretti komt het grootste deel van het BuzzFeed-publiek nu direct naar de site of app. Het bereik is kleiner dan in de virale jaren, maar mensen blijven langer en reageren meer.

BuzzFeed investeert daarom meer in community. Zo noemt Peretti trots dat hun commentsectie een van de vriendelijkste op internet is. Mensen maken er content voor elkaar en reageren actief op elkaar. Het is een duidelijke verschuiving: minder afhankelijk van platforms, meer focus op een eigen publiek.

Nieuwe apps moeten laten zien hoe dat werkt

Om die nieuwe richting verder te verkennen lanceert BuzzFeed een nieuwe incubator: Branch Office. Vanuit die tak ontwikkelt het team experimentele apps die AI gebruiken om mensen samen dingen te laten maken of beleven.

Een voorbeeld is een app waarin vrienden in een groepschat samen beelden en memes kunnen maken met AI. Het doel is niet om content zo efficiënt mogelijk te produceren, maar om samen te spelen met creativiteit.

Een andere app stuurt gebruikers elke dag op pad met een foto-opdracht die voor iedereen hetzelfde is. Zo ontstaat volgens het team een gedeeld moment in plaats van een gepersonaliseerde feed. Het zijn duidelijk experimenten. Kleine, speelse producten die moeten laten zien hoe AI ook sociale ervaringen kan versterken in plaats van vervangen.

BuzzFeed zoekt opnieuw een plek op internet

De sessie voelt daardoor minder als een grote aankondiging en meer als een moment waarop BuzzFeed zijn volgende fase probeert te definiëren. Het bedrijf dat ooit het virale internet vormgaf, zoekt nu een rol in een web dat opnieuw verandert.

Peretti’s verhaal is dat de volgende fase van internet niet draait om meer content of betere algoritmes, maar om plekken waar mensen zich verbonden voelen.

Of BuzzFeed daar opnieuw een grote speler in wordt? Als je het mij vraagt: kansloos. Iedereen die een beetje kan vibecoden, kan dit ook. Hier is geen brood mee te verdienen. En dat zag ik ook in de ogen van Peretti. Een beetje triest vind ik het wel, want ik heb hem op dit podium ook wel eens totaal anders gezien. Dat is alleen wel lang geleden. 

Verantwoording: dit verslag is een combinatie van zelf geschreven tekst en tekst van ChatGPT op basis van het transcript van de sessie. Hier kun je lezen hoe ik te werk ga. 

Dit is echt AI for good: hoe mensen dankzij ElevenLabs hun eigen stem terugkrijgen

Hello Again: Restoring Voices with AI

Door: Gerson Veenstra

Ik wist dat ik met deze sessie een risico liep, maar dat ik al binnen een paar minuten in tranen zou zijn, had ik niet verwacht. Misschien omdat ik in het afgelopen jaar, waarin ik te horen kreeg dat ik snel zou overlijden, ook wel eens heb gedacht: zal ik een AI-stem maken van mijzelf? We kunnen heel kritisch zijn over AI en dat is vaak terecht, maar dit is een fantastisch voorbeeld van de toegevoegde waarde van AI. AI for good. 

'Hello Again: Restoring Voices with AI' draaide om een simpele maar grote vraag: wat gebeurt er als iemand niet alleen zijn stem verliest, maar ook een deel van zijn identiteit? In deze SXSW-sessie lieten ElevenLabs, moderator Kamala Avila-Salmon, medeoprichter Mati Staniszewski, Rebecca Gayheart Dane en ALS-advocaat Yvonne Johnson zien dat AI hier niet afstandelijk of koud voelt, maar juist heel menselijk.

Dat bleek al in de opening. Sophia Noel, die meewerkte aan het impactprogramma en de docuserie '11 Voices', zette meteen neer waar het hier echt om ging. Een stem is niet alleen geluid, zei ze. Een stem is identiteit, persoonlijkheid en een manier om contact te maken met de mensen om je heen. En als iemand die stem verliest door ziekte of letsel, dan verdwijnt er dus veel meer dan alleen een manier om woorden uit te spreken.

Yvonne liet voelen wat er echt op het spel staat

Het emotionele hart van de sessie was Yvonne Johnson. Zij leeft met ALS en gebruikt een met AI herstelde versie van haar eigen stem. In de film en op het podium maakte ze pijnlijk duidelijk wat er verloren gaat als spreken steeds moeilijker wordt. "Mijn stem is een groot deel van mijn identiteit. Mijn stem was onderdeel van mijn persoonlijkheid", zegt ze.

Dat is de kern van de hele sessie. Want als je stem verandert of verdwijnt, raak je niet alleen woorden kwijt. Je raakt ook een deel van jezelf kwijt. Yvonne vertelde hoe ze eerst volop meedeed in gesprekken en later steeds meer aan de zijlijn kwam te staan. Niet omdat ze niets meer te zeggen had, maar omdat haar stem haar in de steek liet. Ze omschrijft hoe ze van actief deelnemen verschoof naar luisteren, observeren en hopen dat ze nog mee kon doen.

Juist dat gevoel van isolatie maakte veel indruk. Deze technologie gaat dus niet alleen over communicatie, maar ook over meedoen. Over gehoord worden. Over niet uit beeld raken in je eigen leven.

Daarom kwam haar uitspraak 'ALS definieert mij niet', ook zo sterk binnen. Dat was duidelijk haar boodschap aan de zaal: kijk niet alleen naar de ziekte, maar naar de mens zelf. Ik ben het daar helemaal mee eens en heb dat ook al vaker bepleit: je bent meer dan een patiënt. 

Het moment dat de zaal stil kreeg

Het sterkste moment van de sessie was het fragment waarin Yvonne haar AI-stem gebruikt tijdens een vernieuwing van haar trouwgeloften. Dat was geen demonstratie van een handige tool, maar een intiem moment dat opeens weer mogelijk werd.

Ze vertelde dat er maar 10 tot 15 minuten aan oude WhatsApp-berichten of andere opnames nodig waren om haar stem terug te halen. Toen ze die voor het eerst hoorde, dacht ze: "Ja, ik ben terug."

Dat is misschien wel de zin die het beste samenvat waar deze sessie over ging. Niet: de techniek werkt. Niet: wat bijzonder dat dit kan. Maar: ik ben terug. Die toepassing van AI geeft iemand dus niet alleen een hulpmiddel, maar ook herkenning, eigenheid en een stuk waardigheid terug.

In dat fragment zegt ze tegen haar man: "Vandaag wil ik publiekelijk mijn liefde en dankbaarheid uitspreken." Juist omdat dat met haar eigen stem gebeurt, komt het zo hard binnen. Het is geen vervanging van iets menselijks, maar juist een manier om iets menselijks terug te brengen.

Het gaat om regie, niet alleen om techniek

Kamala Avila-Salmon sloeg de spijker op zijn kop toen ze zei dat het herstellen van iemands stem niet alleen om communicatie gaat, maar om empowerment. Dat woord kwam vaker terug en terecht. Een herstelde stem geeft iemand niet alleen een manier om iets over te brengen, maar ook meer regie over hoe dat gebeurt.

Rebecca Gayheart Dane maakte dat nog concreter vanuit haar ervaring met haar overleden man Eric Dane. Zij vertelde dat de stem die ElevenLabs voor hem ontwikkelde niet alleen klonk als hij, maar ook zijn expressie terugbracht. Zijn humor. Zijn manier van praten. Zelfs, zoals zij het mooi omschreef, de glimlach in zijn stem.

Dat detail is belangrijk. We praten vaak over AI alsof het vooral gaat over snelheid, schaal en efficiëntie. Hier ging het juist over nuance. Over de kleine menselijke kenmerken die iemand tot zichzelf maken.

Rebecca zei ook iets wat bleef hangen: het is makkelijk om voor iemand anders te communiceren, maar niet om je voor iemand anders uit te drukken. Precies daar zit het verschil. Een partner of verzorger helpt misschien met praktische communicatie, maar neemt niet de unieke stem van die persoon over. Juist daar maakt deze toepassing van AI het verschil.

Dit is geen robotstem, maar een menselijk hulpmiddel

Mati Staniszewski legde uit hoe het proces werkt. Als er oude opnames bestaan, gebruikt ElevenLabs die om een stem terug op te bouwen. Daarna volgt het finetunen: klopt het accent, de intonatie, het ritme, de stijl? Pas daarna komt die stem in een app of op een apparaat waarmee iemand die in het dagelijks leven gebruikt.

Belangrijk is dat dit proces snel gaat. Volgens Mati soms in drie of vier dagen. Dat is bij aandoeningen als ALS extra relevant, omdat tijd dan kostbaar is. Snelheid is hier geen luxe, maar noodzaak.

Ook Yvonne liet zien hoe praktisch dat in het dagelijks leven werkt. Op haar telefoon of tablet typt ze wat ze wil zeggen, waarna haar eigen stem het uitspreekt. En gelukkig zat daar ook humor in. Ze zei dat je met de app ook alvast gesprekken kunt opslaan, of iemand eens goed de waarheid kunt zeggen. Dat soort luchtige momenten maakten de sessie menselijk, zonder de zwaarte van het onderwerp weg te drukken.

Dit is een fragment van de sessie waarbij Yvonne laat zien en horen hoe ze haar AI-stem gebruikt:

Waar ElevenLabs naartoe wil

Interessant was dat de sessie niet bleef hangen bij wat er nu al mogelijk is. Mati schetste ook waar ElevenLabs naartoe wil en dat maakte het verhaal breder.

Volgens hem gaat audio een standaardvorm worden voor verhalen, met een veel grotere diversiteit aan stemmen. Niet steeds dezelfde neutrale of generieke stem, maar stemmen die echt verschillen in klank, achtergrond en karakter. Dat sluit goed aan bij wat eerder in de sessie werd gezegd: als technologie menselijker wordt, dan hoort daar ook meer variatie in stemmen bij.

Daarnaast wil ElevenLabs taalbarrières afbreken. Het idee is dat iemand straks in een andere taal kan spreken, maar wel met zijn of haar eigen stem en accent. Dat is een groot idee, maar in deze context voelde het logisch. Want als een stem zo sterk verbonden is met iemands identiteit, dan is het veelzeggend dat juist die identiteit ook overeind moet blijven als iemand over grenzen of talen heen communiceert.

En er zat nog een derde gedachte onder: stem wordt een steeds belangrijker onderdeel van hoe we technologie gebruiken. Niet als iets kunstmatigs dat tussen mens en machine in hangt, maar als een natuurlijkere manier van contact. Juist in deze sessie voelde dat niet als toekomstpraat, maar als een logisch vervolg op wat er nu al gebeurt.

'AI for good' kreeg hier echt betekenis

Het centrale idee van de sessie was helder: AI hoeft niet alleen iets te vervangen. AI kan ook iets herstellen. Dat klinkt simpel, maar het schuift het gesprek over kunstmatige intelligentie wel meteen een andere kant op.

Dat bleek ook uit de reacties op het podium. Rebecca noemde dit het beste voorbeeld van AI die op een goede manier wordt ingezet. Yvonne keek vooruit en zei dat AI levens verandert van mensen met non-standaard spraak, omdat zij daarmee weer zelfstandig voor zichzelf spreken, hun zelfvertrouwen terugpakken en hun identiteit vasthouden.

Dat was misschien wel de belangrijkste boodschap van deze sessie. De discussie over AI gaat vaak over angst: banen verdwijnen, mensen raken de controle kwijt, technologie wordt onpersoonlijk. Die zorgen bestaan en vaak terecht. Maar hier zag ik een toepassing die precies de andere kant op beweegt. Deze technologie maakt een mens niet kleiner, maar hoorbaarder.

Waarom dit verhaal blijft hangen

Wat deze sessie zo sterk maakte, was dat niemand AI neerzette als wondermiddel. Het ging niet om een grootse belofte dat technologie alles oplost. Het ging om iets veel menselijkers: een stukje van jezelf terugkrijgen.

Yvonne liet zien dat een stem niet alleen geluid is, maar ook humor, liefde, karakter en aanwezigheid. Rebecca liet zien wat dat voor een gezin betekent. En ElevenLabs liet zien dat technologie pas echt waarde krijgt als die aansluit op een menselijk probleem dat ertoe doet.

Misschien is dat ook waarom deze sessie zo binnenkwam. Niet omdat hier de meest spectaculaire AI-toepassing stond, maar omdat hier iets anders gebeurde: technologie verdween even naar de achtergrond en de mens kwam weer vol in beeld.

Verantwoording: dit verslag is een combinatie van zelf geschreven tekst en tekst van ChatGPT op basis van het transcript van de sessie. Hier kun je lezen hoe ik te werk ga.