Amy Webb waarschuwt voor 3 technologische stormen, maar 'woede is geen plan': 'Tijd om nu strategie te bouwen'

Door: Gerson Veenstra

Zeg je SXSW, dan zeg je futurist Amy Webb. Ze is er jaarlijks (al 15 jaar om precies te zijn) om het 'Emerging Tech Trend Report' te presenteren. En ze is populair. Lange rijen en een gegarandeerd volle zaal, dit jaar helemaal. Amy is spektakel, een wervelwind. Maar dit was het gekste jaar ooit. Ze had vooraf al verteld dat het dit keer anders zou worden dan anders en iedereen gevraagd om in het zwart te komen. Bij het binnengaan van de zaal bleek waarom. 

"Gecondoleerd." Huh, dacht ik. Wie is er dood? Maar al heel snel viel het kwartje. Witte bloemen, kaarsverlichting, een condoleancespeldje, een zakje tissues en stemmige muziek.  

We waren te gast op een uitvaart. En voordat je denkt: is dat niet een beetje cru voor mij? Nou nee hoor, ik hou ervan! Niet van uitvaarten, wel van grappen maken over de dood en van symboliek. En wie er dood is? Niet een wie, maar een wat: het Emerging Tech Trend Report.

Future Today Strategy Group stopt dus met deze vorm van het rapport. Omdat de manier van werken niet meer past bij deze tijd. In plaats daarvan hebben ze een soort storm tracker ontwikkeld. En al snel veranderde de sfeer. Enorm. 

Dan puntsgewijs de inhoud van het rapport, dat nu Convergence Outlook heet en hier in pdf-vorm te downloaden is. 

Storm 1: menselijke versterking

Definitie

Menselijke versterking is het gebruik van technologie en biologie om menselijke fysieke en cognitieve capaciteiten te versterken, te verlengen of te optimaliseren voorbij hun natuurlijke grenzen.

1. Lichaam & beweging

Uitleg: technologie helpt het lichaam sterker, sneller of langer functioneren.

Voorbeelden: 

  • Mogo powered pants van Arc'teryx met motoren bij de knieën die klimmen makkelijker maken en schokken opvangen
  • Hypershell exoskeleton dat mensen langer laat lopen zonder moe te worden
  • Project Amplify schoenen die extra kracht geven tijdens het rennen
  • Eight Sleep AI-bed dat slaap optimaliseert via temperatuur en data-analyse

Vragen:

  • Wat gebeurt er als dit soort hulpmiddelen nodig worden om mee te komen op werk?
  • Wat gebeurt er als fysieke prestaties niet alleen talent zijn, maar technologie?

2. Brein & geest

Uitleg: technologie die direct met het brein communiceert.

Voorbeelden:

  • Brain-computer interface uit 1977 waarmee iemand een cursor kon besturen met gedachten
  • Experiment van Miguel Nicolelis waarbij apen een rolstoel bestuurden via hersenimplantaten
  • Patiënt in China die met zijn gedachten een rolstoel, robothond en apparaten bestuurt

Vragen:

  • Wat gebeurt er als denken zelf uitbreidbaar wordt?
  • Wat gebeurt er als sommige mensen cognitieve 'superkrachten' krijgen?

3. Interne systemen

Uitleg: technologie die het lichaam van binnen verandert.

Voorbeelden: 

  • CRISPR-experiment van He Jiankui waarbij embryo's genetisch werden aangepast
  • Gen CCR5 dat niet alleen hiv-bescherming geeft maar ook gelinkt is aan cognitieve prestaties
  • Onderzoek naar epigenetische herprogrammering waarbij cellen biologisch jonger worden gemaakt

Vragen:

  • Wat gebeurt er als rijke mensen hun lichaam kunnen verbeteren en anderen niet?
  • Wat gebeurt er als genetische upgrades een nieuwe vorm van ongelijkheid worden?

4. Zintuigen

Uitleg: technologie die zintuigen uitbreidt met digitale informatie.

Voorbeelden: 

  • Meta smart glasses die objecten herkennen en talen vertalen
  • AR-brillen van startups zoals Brilliant Labs en Even Realities
  • Een visuele laag over de wereld met realtime informatie

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als sommige mensen permanent meer informatie zien dan anderen?
  • Wat gebeurt er als kennis letterlijk in je gezichtsveld verschijnt?

Conclusie
Voor het eerst in de geschiedenis kunnen sommige mensen objectief beter worden dan anderen door technologie. Wie versterkende technologie gebruikt krijgt een voorsprong, wie dat niet doet raakt achterop.

Storm 2: Onbeperkte arbeid

Definitie

Onbeperkte arbeid is het gebruik van geautomatiseerde systemen om werk op schaal, op aanvraag en zonder menselijke deelname te produceren.

1. Autonome AI-systemen

Uitleg: AI-agents worden de standaardlaag waarmee werk gebeurt.

Voorbeelden: 

  • AlphaEvolve van DeepMind dat code eindeloos schrijft en optimaliseert
  • Microsoft Copilot dat taken in Windows en Office overneemt
  • Chinese livestream-creator Luo Yonghao die AI-avatars gebruikt om producten te verkopen
  • AI-presentatoren die uren livestreamen en miljoenen omzet genereren

Vragen:

  • Wat blijft er over van menselijk werk als zowel analyse als creativiteit te automatiseren zijn?
  • Wat gebeurt er als AI sneller experimenteert dan mensen?

2. Robotica

Uitleg: robots nemen fysieke taken over.

Voorbeelden:

  • Waymo robotaxi's die zonder chauffeur rijden
  • Chinese robot-politie met sensoren en surveillancecapaciteit
  • Percepto drones die olie- en energiesites inspecteren
  • Boston Dynamics robots die dozen in magazijnen verplaatsen
  • Humanoid robots in BMW-fabrieken
  • Robotmonnik Mindar in Japan
  • Robobijen voor bestuiving

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als robots niet alleen fabrieken maar ook publieke ruimtes en rituelen overnemen?
  • Wat gebeurt er als natuur en infrastructuur ook automatiseren?

3. Geautomatiseerde fabrieken

Uitleg: fabrieken die volledig zonder mensen draaien.

Voorbeelden:

  • Lights-out fabrieken waar robots het werk doen en AI de productie aanstuurt
  • Systemen die 24 uur per dag draaien zonder pauzes
  • Productie die vanaf het begin ontworpen is zonder menselijke betrokkenheid

Vragen:

  • Wat gebeurt er als economische groei niet langer afhankelijk is van menselijke arbeid?
  • Wat gebeurt er als GDP groeit terwijl werkloosheid ook groeit?
  • Wat gebeurt er met samenlevingen als banen verdwijnen maar productie blijft stijgen?

Conclusie
Onbeperkte arbeid verandert het fundament van economie. Groei kan plaatsvinden zonder menselijke arbeid en dat kan grote sociale en politieke gevolgen hebben.

Storm 3: emotionele uitbesteding

Definitie

Emotionele uitbesteding is de verschuiving van troost, bevestiging en gezelschap van mensen naar machines.

1. Vriendschap

Uitleg: AI-systemen worden digitale vrienden.

Voorbeelden:

  • Xiaoice chatbot van Microsoft die miljoenen gebruikers had
  • Character.AI waarmee mensen hun eigen AI-vriend bouwen
  • Chatbots die details onthouden en gesprekken personaliseren

Vragen:

  • Wat gebeurt er als vriendschap begint bij een algoritme?
  • Wat gebeurt er als mensen uren per dag met AI praten?

2. Romantiek

Uitleg: AI-systemen worden romantische partners.

Voorbeelden:

  • Japanse vrouw die trouwde met een AI-partner genaamd Klaus
  • AI-vrienden gemaakt met ChatGPT of Replika
  • Systemen gebouwd op social penetration theory om snelle intimiteit te creëren

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als liefde afhankelijk wordt van een platform?
  • Wat gebeurt er als een AI-partner verdwijnt door een bedrijfsbesluit?

3. Therapie

Uitleg: AI-systemen nemen mentale ondersteuning over.

Voorbeelden: 

  • Eliza chatbot uit de jaren zestig die therapie simuleerde
  • Mensen die ChatGPT, Claude of Gemini gebruiken voor emotionele steun
  • Studies waaruit blijkt dat 25 tot 50 procent van de Amerikanen AI gebruikt voor mentale hulp

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als therapie afhankelijk wordt van AI-platforms?
  • Wat gebeurt er als emotionele begeleiding door engagement-algoritmes gestuurd wordt?

4. Religie

Uitleg: AI vervangt ook spirituele begeleiding.

Voorbeelden:

  • Apps waarmee mensen met Jezus kunnen chatten
  • Groepschats met AI-versies van religieuze figuren
  • AI-systemen die cultmechanismen gebruiken om mensen te binden

Vragen: 

  • Wat gebeurt er als digitale cultleiders ontstaan?
  • Wat gebeurt er als religieuze invloed via AI-systemen wordt verspreid?

Conclusie

Eenzaamheid wordt een markt en afhankelijkheid wordt een product. Emotionele stabiliteit kan afhankelijk worden van technologieplatforms. 

Het echte punt van de sessie

Na de drie stormen – menselijke versterking, onbeperkte arbeid en emotionele uitbesteding – verschuift Amy Webb haar verhaal van analyse naar verantwoordelijkheid.

Ze maakt duidelijk dat deze ontwikkelingen niet los van elkaar staan. Juist hun combinatie vormt het echte risico. Technologie versterkt mensen, vervangt arbeid en neemt emotionele functies over. Samen veranderen ze hoe economie, macht en menselijk gedrag werken.

Daarmee verschuift volgens haar een fundamentele vraag: niet meer welke technologie komt eraan, maar welke samenleving ontstaat hierdoor.

Openlijke kritiek op techleiders en politiek

In dat deel van haar verhaal wordt Webb opvallend politiek. Ze spaart grote technologiebedrijven niet, maar ook politieke leiders krijgen kritiek. Ze zegt letterlijk: "I am sick and tired of powerful people making short term decisions out of fear or out of ego, or out of selflessness, or out of stupidity, or a combination of them all."

Er klinkt applaus in de zaal.

Volgens Webb nemen veel leiders beslissingen vanuit korte termijn belangen, ego of angst. Daardoor blijven grote structurele problemen liggen. Ze verwijst daarbij onder meer naar politieke leiders zoals Trump en naar techbedrijven die voortdurend van positie veranderen zodra het economisch uitkomt. Volgens haar hebben we vijftig jaar lang systemen gebouwd die conflict, aandacht en winst boven langetermijnoplossingen plaatsen.

Woede helpt niet

Toch stopt Webb daar niet. Ze zegt expliciet dat boosheid op zichzelf niets oplost. "Anger isn't a plan."

Volgens haar is afleiding een van de grootste gevaren van dit moment. Politiek conflict, mediastormen en technologische hype leiden de aandacht af van de echte vraag: hoe organiseer je een samenleving waarin deze technologieën bestaan?

Daarom pleit ze voor strategisch vooruitdenken. Niet alleen reageren op veranderingen, maar actief scenario's bouwen.

Twee mogelijke toekomstmodellen

Om dat concreet te maken schetst Webb twee mogelijke richtingen voor de komende jaren. In het eerste model loopt het huidige systeem gewoon door. 

  • Mensen worden afhankelijk van technologie om competitief te blijven
  • Productiviteit, gezondheid en zelfs emoties worden abonnementen
  • Werk verdwijnt door automatisering
  • Technologiebedrijven verdienen aan toegang tot menselijke prestaties en gevoelens

Volgens Webb verkoopt het systeem in dat scenario uiteindelijk "mensen terug aan zichzelf".

In het tweede model grijpt de samenleving eerder in. Daar introduceert ze een nieuw idee: de contribution credit.

Dit systeem werkt volgens haar als volgt:

  • Bedrijven die profiteren van automatisering betalen een klein percentage van hun opbrengst terug
  • Dat geld gaat naar mensen die waarde creëren of mogelijk maken
  • Denk aan makers, schrijvers, kunstenaars, maar ook verzorgers en mentoren
  • Het systeem groeit langzaam zodat markten zich kunnen aanpassen

Volgens Webb is dit geen vorm van basisinkomen of belasting, maar een manier om onzichtbare bijdragen aan economie zichtbaar te maken.

De echte boodschap voor het publiek

Uiteindelijk richt Webb zich rechtstreeks tot de mensen in de zaal. Niet alleen leiders, maar iedereen. Ze zegt dat creatieve destructie niet alleen voor bedrijven geldt, maar ook voor individuen. Iedereen moet zichzelf opnieuw uitvinden.

Daar hoort volgens haar zelfreflectie bij:

  • Welke vaardigheden zijn al verouderd
  • Welke nieuwe vaardigheden stel je uit omdat ze moeilijk zijn
  • Welke gewoontes blijven bestaan puur uit routine

Volgens Webb wordt de versie van jezelf die in 2031 relevant is vandaag gevormd.

Stormen komen eraan

Ze sluit haar verhaal af met een metafoor die de hele sessie samenvat.

  • Stormen komen eraan.
  • Je kunt ze niet stoppen.
  • Maar je kunt wel bepalen hoe je je erop voorbereidt.

Volgens Webb is strategisch vooruitdenken daarom geen luxe meer, maar een basisvaardigheid voor leiders, organisaties en individuen. Wie wacht tot de lucht al groen kleurt, is te laat.

Verantwoording: dit verslag is een combinatie van zelf geschreven tekst en tekst van ChatGPT op basis van het transcript van de sessie. Hier kun je lezen hoe ik te werk ga.